De AI-leernoden van de ICT-professional: ook ICT'ers verdienen maatwerk
Wil je als bedrijf AI succesvol inzetten? Dan zijn je ICT-professionals een van de eerste groepen die je moet upskillen: ICT'ers spelen een belangrijke rol bij de integratie en het beheer van AI-toepassingen, en bij de veilige en doordachte inzet. Hoe sneller zij de nodige AI-kennis en vaardigheden ontwikkelen, hoe groter de kans op een succesvolle AI-adoptie in de hele organisatie.
Deze blog bouwt voort op inzichten uit Agoria's AI Skill Shift, gesprekken met docenten uit ICT-opleidingen en de vragen die VAIA ontvangt. Op basis daarvan formuleren we aanbevelingen over de AI-kennis en vaardigheden die ICT-professionals nodig hebben om inzetbaar te blijven, en over hoe bedrijven en opleidingsaanbieders daarop kunnen inspelen.
Inhoud
Drie uitdagingen voor ICT-professionals
AI en de ICT-professional
- Wat denken ICT'ers van AI?
- Hoe verandert AI de ICT-arbeidsmarkt?
- Hoe leren ICT-professionals?
- Welke opleidingen over AI zijn er voor ICT-professionals?
Waarover moeten professionals bijleren?
ICT-professionals verdienen maatwerk, geen eenheidsworst. Tips!
Hoe kwam deze tekst tot stand?
Deze blog is een synthese van inzichten uit verschillende bronnen:
- de vraagarticulatie van VAIA bij kmo's uit 2023, waaruit al bleek dat ICT-afdelingen een belangrijke rol spelen bij de invoering van AI: "Kmo’s die hun IT uitbesteden, antwoordden 12% vaker dat ze geen enkele interesse in AI hadden."
- eigen ervaringen met het creëren van AI-opleidingen voor ICT-professionals, waaronder een recurrente opleiding over MLOps.
- gesprekken met ICT-docenten van de hogescholen over de AI-leernoden in de ICT-sector.
- inzichten uit Agoria's The AI Skill Shift
- G7-rapport ICT in Motion: the Next Wave of AI Integration (2025)
- en andere relevante publicaties zoals de Vlaamse AI Barometer, Digimeter...
Op basis van deze bronnen formuleren we richtinggevende aanbevelingen voor bedrijven die willen investeren in de AI-kennis van hun ICT-professionals en voor opleidingsaanbieders die een relevant AI-leeraanbod willen ontwikkelen. Ook individuele ICT-professionals kunnen deze tekst gebruiken om zicht te krijgen op de kennis en vaardigheden die steeds belangrijker worden.
Drie uitdagingen van AI voor ICT-professionals
1. AI verandert de jobinhoud van ICT'ers
In alle jobs begint AI ondertussen een impact te hebben, maar nergens is de impact zo groot als in ICT: volgens het AI Workforce Consortium van de G7 was de vraag naar AI-skills in 2025 maar liefst 10 keer hoger dan in andere sectoren. Daarenboven verscheen in het voorjaar van 2026 in heel wat kranten dat AI-agents en workflow automation de vraag naar ICT-professionals zouden doen dalen. Enkele maanden later bleek het beeld genuanceerder: er kwamen opnieuw meer vacatures, al bleef de vraag naar juniorprofielen achter. Er is wel degelijk iets aan de hand: door AI moeten ICT'ers anders werken. Ze hebben daardoor andere vaardigheden en kennis nodig.
2. ICT'ers spelen een sleutelrol voor de adoptie van AI in bedrijven
Daarnaast merken we ook dat ICT'ers een sleutelrol spelen voor AI-adoptie in bedrijven. Elk bedrijf dat met AI aan slag wil gaan, moet vroeg of laat bij zijn ICT-afdeling aankloppen: om het proces mee uit te denken, hulp bij de aankoop, om AI in bestaande systemen te integreren, toepassingen te beheren en de resultaten te controleren en bijsturen. Zonder de medewerking van ICT is het erg moeilijk om AI van proefproject naar dagelijkse praktijk te duwen.
3. AI aanjagen of spelregels bewaken, zijn niet noodzakelijk kerntaken van ICT
VAIA hoort al te vaak dat AI wordt beschouwd als een opdracht voor de ICT-afdeling. Van ICT wordt dan verwacht dat ze AI-oplossingen uitwerkt, de invoering ervan aanstuurt én alle risico's opvangt.
Die verwachting is niet realistisch: AI is geen louter technische uitdaging. Ze heeft ook een impact op processen, strategieen de dagelijkse werking van een organisatie. Bovendien is er ook nieuwe (en bestaande) wetgeving om rekening mee te houden. ICT maakt AI technisch mogelijk, maar de verantwoordelijkheid voor de inzet van AI ligt bij de diensten die de risico's (juridische dienst, HR), processen en strategische keuzes (business & management level) beheren.
De AI-barometer toont dat ook in de praktijk: IT neemt slechts in 6,8% van de bevraagde bedrijven de leiding bij de invoering van AI.
Door deze drie uitdagingen zijn ICT-professionals een prioritaire doelgroep voor AI-opleidingen. Als ICT'ers tijdig de juiste AI-kennis en vaardigheden ontwikkelen, kunnen ze AI-oplossingen kritisch beoordelen, doordacht implementeren en de AI-adoptie in het hele bedrijf versnellen.
Welke ICT-professionals?
Er bestaan honderden manieren om ICT-jobs in te delen, maar Agoria clusterde de verschillende functies in vijf rollen:
Software-ontwikkelaars
De software-ontwikkelaar ontwerpt, codeert, test en onderhoudt softwareprogramma's.
Het takenpakket verschuift van voornamelijk code schrijven naar prompten, nakijken en integreren van AI-gegenereerde code.
Waarover moet de software-ontwikkelaar bijleren?
Hij/zij/hen moet minder (diepgaand) programmeertalen of systemen kennen, maar moet wél meer thuis zijn in prompting (GitHub Copilot bv.), testing, controleren en kritisch nakijken. De software-ontwikkelaar moet ook leren om LLM-API's te implementeren en RAG-architecturen opzetten. Ook de integratie van software in de grotere ICT-infrastructuur en in de businesslogica winnen aan belang.
Cloud engineers
De cloud engineer beheert en configureert de cloudinfrastructuur en automation pipelines.
Het takenpakket verschuift van het handmatig configureren van servers naar een "automation-first" systeemregie.
Waarover moet de cloud engineer bijleren?
Hij/zij/hen moet minder tijd besteden aan routinematig scripten, maar moet wél meer thuis zijn in AI-ondersteunde Infrastructure-as-Code (IaC) en het nakijken van AI-gegenereerde configuraties. De cloud engineer moet leren om specifieke AI-componenten, zoals inference-diensten en RAG-infrastructuur, uit te rollen. Ook de economische kant (FinOps), zoals het optimaliseren van GPU-kosten (geheugen) en model-tokens (aantal prompts), wordt een cruciaal onderdeel van de job.
Technical product managers
De technical product manager overziet de productontwikkeling en slaat de brug tussen businessnoden en techniek.
Het takenpakket verschuift van administratief backlog-beheer naar het strategisch selecteren van AI-use cases en het bouwen van AI-roadmaps.
Waarover moet de technical product manager bijleren?
Hij/zij/hen zal minder tijd besteden aan het handmatig schrijven van documentatie (zoals PRD's), maar moet leren om businessproblemen naar AI-oplossingen (AI I/O-denken) te herformuleren. Daarbij horen ook methodes om AI-prototypes te valideren en de ethische en juridische vangrails vanaf de start in de productvisie te integreren.
Systeembeheerders
De systeembeheerder onderhoudt systemen en servers, verzorgt de beveiliging en biedt ondersteuning.
De job verandert van handmatige serverconfiguratie naar beleidsgestuurd (policy-based) infrastructuurbeheer.
Waarover moet de systeembeheerder bijleren?
Hij/zij/hen zal minder tijd besteden aan patching (reparaties), maar moet wél meer thuis zijn in geavanceerde cybersecurity en AI-gestuurde loganalyse om de opvolging van issues te organiseren. De systeembeheerder moet leren hoe lokale LLM's veilig gehost kunnen worden en hoe het veilige en juridisch correcte gebruik van AI-tools in het bedrijf te begeleiden.
Data scientists
De data scientist gebruikt (al een tijdje) algoritmen en machine learning om data-inzichten te verzamelen.
De focus verschuift van het zelf vanaf nul bouwen van modellen naar de compositie en integratie van bestaande foundation models.
Waarover moet de data scientist bijleren?
Hij/zij/hen hoeft minder tijd te besteden aan manuele data cleaning, maar heeft meer expertise nodig in MLOps en LLMOps om de modellen stabiel in productie te houden. De data scientist moet ook leren om agentic workflows te ontwerpen en heeft nood aan sterke statistische fundamenten om AI-output kritisch na te kijken op hallucinaties en bias.
Hoe werken ICT-professionals met AI? Vijf persona's
Professionals kunnen afhankelijk van hun takenpakket op verschillende manieren met AI omgaan. VAIA hanteert behalve de segmentering van de ICT'ers daarom ook de vijf AI-persona's (van UNESCO / Vlaamse overheid) om de relatie van een professional tot AI-systemen in kaart te brengen:
- àlle ICT-professionals zullen AI moeten gebruiken om hun eigen werk te versnellen (AI-gebruiker), maar anderen zullen ook:
- moeten beslissen over de meest impactvolle toepassingen en aankopen (AI-impactmakers) of
- de regels moeten bepalen over wat juridisch & ethisch mag met AI (AI-gids),
- AI zélf ontwikkelen of implementeren (AI-ontwerper) of
- de AI-adoptie in de eigen dienst of het bedrijf trekken, ondersteunen, aanmoedigen (AI-gangmaker).
AI en de ICT-professional
Wat denken ICT'ers van AI?
Uit al onze gesprekken met ICT'ers blijkt dat AI onrust veroorzaakt: large language models blijken uitermate geschikt om computertaal te schrijven. Hun beroep verandert fundamenteel doordat ze minder zelf code moeten schrijven, maar wel méér code kunnen produceren én de genereerde code zeer kritisch moeten kunnen nakijken. Zoals in veel beroepen wordt opgemerkt, versnelt AI de mensen die al sterk zijn in hun domein.
Agoria ziet knelpunten bij de mentaliteit en de bereidheid om te experimenteren en wijst erop dat training alleen niet zal volstaan: ook human skills zijn nodig, zoals verandermanagement en leiderschapscommunicatie.
Bij de invoering van AI zijn het vaak ICT-teams die de risico's signaleren, bijvoorbeeld in het databeheer, de beveiliging of koppeling aan bestaande systemen. Bij gebrek aan onvoldoende heldere antwoorden op hun vragen, horen we dat ICT-afdelingen AI-ontwikkelingen soms tegenhouden. Daarnaast ontbreekt in veel organisaties de expertise om AI-oplossingen veilig en efficiënt in bestaande systemen te integreren. Dat tekort aan praktische kennis en skills kan een rem op de de AI-uitrol vormen.
Impact op upskilling
- In opleidingen voor ICT'ers moet tijd gemaakt worden om deelnemers voor AI te motiveren, bv. door het praktische nut in hun beroep te laten ervaren.
- bedrijven organiseren best een basisopleiding "AI voor ICT-professionals" voor àl hun ICT-professionals, dat creëert een gemeenschappelijke taal (zie ook lager)
Hoe verandert AI de ICT-arbeidsmarkt?
AI veroorzaakt turbulentie in de vacatures voor ICT-professionals: kranten berichten in voorjaar 2026 dat het aantal vacatures voor ICT'ers, en dan vooral voor juniorprofielen (wereldwijd) daalt. Anderzijds doet de dure prijs van AI-tokens de vraag naar ervaren ICT-professionals ook weer stijgen.
Door alle onzekerheid zoeken bedrijven vandaag vooral ervaren ICT-professionals met een brede expertise: van cybersecurity tot LLM-integratie en MLOps. Zo proberen ze wendbaar te blijven in een snel veranderende context. Op lange termijn is die strategie moeilijk vol te houden. Wie nauwelijks nog juniorprofielen aanwerft, ondergraaft de carrièreladder of talent pipeline: zonder juniors zijn er over tien jaar ook geen seniors meer. Bovendien zijn er simpelweg niet genoeg van die "super-ICT'ers" om volledige ICT-afdelingen mee te bemannen.
Tegelijkertijd ziet het AI Workforce Consortium dat AI wel meer mogelijkheden creëert voor horizontale carrièrswitches bij ICT-professionals: doordat de nood aan erg specifieke kennis afkalft, is het water tussen de verschillende ICT-beroepen minder diep geworden.
Impact op upskilling
- investeer in de AI-bijscholing van de bestaande medewerkers om de skill gap kleiner te maken.
- zorg ook voor bijscholing voor juniors: AI evolueert zo snel dat ook zij moeten upskillen
- eenmaal ICT'ers de principes van programmeren geleerd hebben in hun basisopleiding, is het minder belangrijk om elke nieuwe programmeertaal tot in de puntjes te beheersen: AI kan veel syntax genereren, waardoor een brede kennis van verschillende talen meer waardevol is geworden, dan een specialisatie in elke afzonderlijke taal.
Hoe leren ICT-professionals?
Volgens hogeschooldocenten zijn ICT-professionals pragmatische plantrekkers die het meest geprikkeld worden door challenge-based learning: ICT-professionals zoeken graag en vlot oplossingen voor een concreet probleem. Hun zoektocht begint meestal "op het internet": in online user manuals of gespecialiseerde fora. Agoria ziet in de bedrijven vooral interne, praktijkgerichte opleidingen georganiseerd via interne AI-academies en peer learning. "Praktisch" staat centraal: use cases, demo's, echte workflows met concrete relevantie voor de functie.
Tijdsgebrek in combinatie met keuzestress en mismatches tussen het niveau van de cursus en hun specifieke (gediversifieerde) voorkennis, zijn dan weer obstakels voor ICT'ers om intensief te willen of kunnen bijleren. De obstakels zijn van die mate dat het erg moeilijk is om deelnemers voor opleidingen aan te trekken.
De hogeschooldocenten benadrukten dat de ICT’er zich niet in één leerprofiel laat vangen: sommigen houden van online opleidingen, maar zeker niet allemaal. Anderen houden van live opleidingen, maar ook niet allemaal. Hybride is dan wél weer een optie: ICT’ers hebben geen last van de digitale/technologische drempels om online les te volgen. Ook blogs en informatiebronnen die concrete oplossing bieden ter aanvulling of voorbereiding van opleidingen werken goed bij deze plantrekkers.
Agoria vroeg ook aan de bedrijven hoeveel tijd ze voor hun medewerkers vrijhouden om bij te leren. Dat bleek nauwelijks meer dan het wettelijke minimum te zijn. Dit is niet alleen zo in Vlaanderen, ook Datacamp stelt dit internationaal vast: zo belangrijk als data- en AI-skills gevonden worden, de trainingsinspanning bij bedrijven matcht niet met het gepercipieerde belang. Hier stelt zich ook de vraag welke partij die verantwoordelijkheid moet opnemen: zijn bedrijven of onderwijsinstellingen in the lead als er sectorspecifieke vaardigheden of kennis nodig zijn?
Impact op upskilling
- opleidingen moeten vanuit praktische noden vertrekken en sterk inzetten op efficiëntie: hoe kunnen ICT'ers snel iets leren waar ze meteen mee aan de slag kunnen in hun beroep?
- het kader is alles: de uitleg bij/over opleidingen voor ICT'ers moeten zeker een antwoord bieden op deze vragen:
- Voor welke ICT'er wordt de opleiding georganiseerd? Hoe specifieker, hoe liever!
- Wat zal de ICT-professional leren? Waarom is deze opleiding nuttig en waardevol in zijn of haar beroep?
- Welke voorbeelden zal de opleiding hanteren, uit welke sector, passend bij welk beroep?
- Wat moet de ICT-professional al kennen om mee te zijn?
- ICT'ers hebben een erg verscheiden voorkennis: door opleidingen in modules aan te bieden, kunnen ze hun kennis en vaardigheden aanvullen en vermijd je mismatches waarbij ICT'ers grote brokken opleiding al kennen en hun motivatie verliezen.
- bedrijven die graag inzetten op peer learning kunnen veel aan opleidingskwaliteit winnen als ze ook aan de didactische en communicatieve skills van hun professionals werken zodat zij met vertrouwen hun collega's kunnen bijscholen.
Welke opleidingen over AI zijn er voor ICT-professionals
In een oogopslag lijkt er geen gebrek aan AI-opleidingen voor ICT-professionals: er bestaat een zeer groot aanbod aan Engelstalige online opleidingen die ICT'ers in hun eigen tijd kunnen volgen, aangeboden door grote internationale spelers (Microsoft, Google of platformen als Coursera en Udemy). Voor de Vlaamse ICT’er creëert dit echter keuzestress: het is onduidelijk welke opleiding voldoende kwaliteitsvol en efficiënt is. Het online format lijkt bovendien handig, maar online opleidingen werken alleen als de lerende zéér gemotiveerd is of als de werkgever bijleren actief beloont of aanmoedigt. Gebrek aan motivatie, gepercipieerd nut en tijdsgebrek zijn veelvoorkomende drempels voor ICT'ers om self-paced te leren.
Het overaanbod overschaduwt bovendien enkele tekorten in het aanbod opleidingen voor ICT-professionals:
- Het landschap is erg eentonig wat format betreft: er is een beperkte keuze aan synchrone opleidingen waarbij een team samen les volgt, of aan Nederlandstalige opleidingen, of op locatie waarbij de professionals samen op één locatie aanwezig zijn.
- Voor de AI-persona's impactmakers (managers), gidsen (ICT'ers die in hun takenpakket ook de juridische aspecten van de systemen moeten bewaken) en gangmakers (die AI in hun dienst of bedrijf moeten trekken) zijn er ook nauwelijks opleidingen.
- Ook end-to-end opleidingen (van taal tot en met implementatie) ontbreken in het aanbod.
De opleidingen die wél georganiseerd worden, worstelen bovendien met lage deelnemersaantallen. Mogelijke oorzaken zijn:
- eerdere slechte ervaringen (mismatches: te gemakkelijk/moeilijk)
- onduidelijke marketing: ICT'ers weten niet dat de opleiding nuttig voor hen is
Daarnaast horen we van bestaande trainingen dat de docenten het moeilijk vinden om de snelheid van de AI-ontwikkelingen bij te houden.
Impact op upskilling
- Er is geen nood aan nieuwe Engelstalige online opleidingen. Een wegwijzer en/of kwaliteitslabel voor Vlaamse ICT'ers is wel erg welkom, bv. via het leertraject voor ICT-medewerkers waarin VAIA de weg wijst voor functies en persona's.
- De markt voor opleidingen die synchroon (live) georganiseerd worden, al dan niet in-person en in het Nederlands is er zeker wel. Die opleidingen moeten wel correct aangebracht worden: met een duidelijk voor- en natraject, heldere doelgroep en praktische leerdoelen. Deze opleidingen hebben - mits een goede lesgever - ook het voordeel dat ze elke keer geactualiseerd worden.
- Voor Nederlandstalige asynchrone online opleidingen is er mogelijk een markt. VAIA raadt hier wel aan om extra stimulansen voor de deelnemers toe te voegen (bv. als basisopleiding om aan een andere training te mogen deelnemen).
Waarover moeten AI-professionals bijleren?
Vrijwel alle ICT'ers moeten hun takenpakket verschuiven van "zelf" code schrijven en modellen bouwen naar zogenaamde "orkestratie": het slim integreren, valideren en beheren van AI-applicaties in de bestaande bedrijfsomgeving.
Dat betekent dat er een aantal algemene vaardigheden bijgespijkerd moeten worden. Daarnaast zijn er ook functiespecifieke leernoden over AI. Tenslotte merken we dat een aantal AI-persona's in de ICT-sector nood hebben aan specifieke opleidingen op hun maat.
1. Algemene vaardigheden
-
Kritisch denken, businesslogica en samenwerking
Kritisch denken wordt in alle studies, bevragingen en gesprekken met leidinggevende figuren in ICT naar voor geduwd als dé belangrijkste vaardigheid voor ICT-professionals. Want AI kan alleen efficiënt gebruikt worden door ICT'ers als zij voldoende kritisch het eindresultaat kunnen beoordelen. Uiteraard staat dit niet los van voldoende domeinkennis.
Agoria ziet kritisch denken als onderdeel van een groter pakket "human skills" met daarin "samenwerking en communicatie", "analytische probleemkadering", "probleemoplossend denken en innovatie", "leiderschap en people management", "learning mindset en adaptability" en change management.
Vanuit het opleidingsperspectief merken we wel dat kritisch denken of human skills geen goede verkoopsargument vormen: vrijwel niemand schrijft zich ooit in voor een opleiding "kritisch denken", ook al is het erg belangrijk. Daarom wordt deze vaardigheid best in àlle andere opleidingen "binnengesmokkeld". Naar organisaties die de opleiding inplannen voor hun teams, kan het wél een goed verkoopsargument zijn.
Wetgeving & ethiek
Cursussen over wetgeving en ethiek zijn erg zeldzaam in Vlaanderen. Nochtans steeg de Europese vraag naar AI Risk & Governance specialisten met 234% in 2025. Deze functie neemt geen groot aandeel in in alle ICT-vacatures, maar de groei is wel opmerkelijk.
ICT'ers worden al te vaak in de rol van AI-gids geduwd, als poortwachters van data of aanjagers van digitale innovatie. Daarbij zijn er twee keuzes: ofwel duwen ze de bal terug naar andere diensten, ofwel nemen ze de rol op, in lijn met de bestaande wetgeving, en met de ethische principes van hun organisatie. Alleen zo kunnen zij de juiste waarborgen installeren zodat het bedrijf niet in de problemen komt maar wél maximaal flexibel en innovatief kan blijven.
Koppeling met bestaande systemen
De grootste uitdaging voor ICT'ers bestaat eruit om nieuwe AI-systemen aan interne (legacy) systemen te koppelen. Deze specifieke technische koppeling werd in de basisopleidingen van de huidige werkende professionals nog niet aangeboden (hoe kon het ook) en hoort dus behandeld te worden in alle upskilling-initiatieven over AI.
2. Leernoden per ICT-functie
Software-ontwikkelaars
- orchestreren van AI coding agents,
- quality gates (tests, reviews),
- LLM-geletterdheid én LLM-integratie,
- RAG en embeddingconcepten
Cloud engineers
- AI-assisted IaC,
- AI-ondersteunde monitoring en autonome (agentic) incidentworkflows
- AI-componenten uitrollen,
- AI-platformen enablen,
- basis MLops,
- kennis van SRE/platform engineering concepten
Systeembeheerders
- AI-assisted monitoring en triage,
- AI tool enablement,
- governance controls,
- AI-gerelateerde veiligheidsrisico's,
- AI-tooling-principes
- ecosystemen van verkopers
Technical product managers
- snelle prototypes met AI maken
- AI-haalbaarheid en -beperkingen vertalen
- AI-risico's en -beleid
Data Scientists
- AI accelerated analyses en validering
- AI-oplossingen samenstellen
- basis van MLOps/LLMOps
- LLM literacy
3. Opleidingsnoden volgens persona
Basisopleiding AI voor alle AI-gebruikers
De hogeschooldocenten waren erg duidelijk: echt niet alle ICT'ers hebben uit zichzelf (voldoende) over GenAI bijgeleerd om er goed mee te kunnen werken.
Het is in bedrijven belangrijk om voor een stevige basis en een gemeenschappelijke taal te zorgen. Dit lukt aan de hand van een basisopleiding AI waarin deze zaken aan bod komen:
- de manier waarop AI werkt, dat mag wat technischer dan voor leken
- de mogelijkheden en risico's van AI
- interne policies voor AI en data
- AI-wetgeving en ethiek
Wil je de impact van je basisopleiding verhogen? Moedig die dan actief aan, zorg voor experimenteertijd na de opleiding en koppel het aan initiatieven voor kennisuitwisseling en een gemeenschappelijke kennisdatabank.
Training op maat van impactmakers, gidsen en gangmakers
Als we de beschikbare opleidingen naast de verschillende functies en AI-persona's leggen, dan blijkt er een groot gebrek te zijn aan opleidingen voor:
- AI-gidsen: alle ICT'ers hebben nood aan een portie kennis van de wetgeving en ethische spelregels. Daarnaast zijn er ICT-functies die de bedrijfseigen kaders moeten uitschrijven, overbrengen en bewaken en nood hebben aan verregaande inzichten in wetgeving en ethiek.
- AI-impactmakers: AI kan maar strategisch in een bedrijf ingezet worden als het management mee is. Dat betekent dat managers de technologie moeten begrijpen en de impact en mogelijkheden goed moeten kunnen inschatten. Dit geldt uiteraard ook voor het management in ICT-afdelingen.
- AI-gangmakers: het kan erg kostintensief zijn om alle medewerkers gepaste scholing te geven. Door een beperkt aantal collega's als "AI-gangmaker" in de ICT-afdeling aan te duiden, kan dit efficiënter. In dat model wordt de gangmaker diepgaand geschoold waarna hij/haar/hen de collega's traint én de AI-adoptie begeleidt. De gangmaker heeft dan wel nog méér nodig dan kennis over data en AI, zoals oa. communicatieve en didactische skills, inzichten in strategie en change management.
Het ontbreekt in de VAIA-databank aan geschikte opleidingen die deze profielen de nodige kennis en vaardigheden bijbrengen. Een mooie opportuniteit voor opleidingsaanbieders om ook voor deze persona's een gepaste opleiding te ontwikkelen?
ICT-professionals verdienen maatwerk, geen eenheidsworst
Bij VAIA zien we al te vaak dat opleidingen gecreëerd worden voor een "generische professional", zonder eigenlijke kennis van diens problemen en uitdagingen. Het resultaat is eenheidsworst: een opleiding die negatief beoordeeld wordt, en professionals die zich wegdraaien van training tout court. Het cliché "ICT-ers kunnen allemaal Engels, zitten graag achter een scherm en zoeken vlot oplossingen. Die zullen zichzelf dus wel bijtrainen.", is niet correct. Bij een grote upskillingsnood zoals met AI, verdienen ook ICT-professionals een doelgerichte aanpak op hun maat.
Daarom deze tips:
- Ken je doelgroep voordat je een opleiding voor hen organiseert. Bevraag je deelnemers/teams op voorhand over hoe ze willen bijleren en hoe je hen kan motiveren.
- Gebruik voorbeelden, en neem die uit de werkwereld van de professional: Vlaams, "in het echt" geïmplementeerd, in een gelijkaardige organisatie van dezelfde grootte.
- Bespreek die voorbeelden end-to-end: begin bij de taal, eindig bij de implementatie en testing.
- Bied opleidingen aan in het Nederlands
- Bied modulaire opleidingen aan
- Maak zeer goed duidelijk waar een opleiding over gaat
- Informeer deelnemers over de verwachte voorkennis
- Ethiek, wetgeving en human skills zijn uitermate belangrijk, maar verkopen niet, zeker niet aan de professionals zelf: dit zijn onderwerpen die best in elke opleiding "binnengesmokkeld" worden.
Klaar om te starten? VAIA selecteerde voor de verschillende functies én AI-persona's alvast een set opleidingen in ons leertraject voor ICT-professionals. Aarzel vooral ook niet om zelf een opleiding op maat uit te werken met deze adviezen!
AI in de ICT-sector
Wat moet een ICT-professional weten over AI? Een leertraject met bijpassende opleidingen.
Lees/r meer
Wat moeten studenten kennen om klaar te zijn voor de arbeidsmarkt?
Welke competenties hebben starters vandaag en binnen vijf jaar nodig, nu AI steeds meer (junior)taken overneemt? Onze directeur Ilse De Vos besprak met vier experten hoe de leerinhoud voor studenten verandert. De conclusie: durf tijd nemen als alles versnelt, blijf mens en verlies het belang van leren niet uit het oog.
Kwaliteitsvolle AI-opleidingen. Hoe en wat?
Hoe kan je een maximaal rendement halen uit de leerinspanningen van je medewerkers en de trainingsinvestering (in geld en tijd) die je doet? AI maakt upskilling extra uitdagend doordat de technologie nog elke dag evolueert. Alles begint met het kennen van je doelgroep, het formaat van de opleiding, en het traject dat je errond bouwt.
Hoe maak je je medewerkers AI-geletterd?
VAIA verzamelt al vijf jaar inzichten over de beste manieren om aan AI-geletterdheid in bedrijven te werken. Ilse De Vos en Isabelle Borremans zien drie noodzakelijke elementen: een basistraining voor iedereen, opleidingen op maat van de takenpakketten in je bedrijf en een doorgedreven leercultuur.
Referenties
De AI-leernoden en het leerprofiel van de ICT-professional (2026) VAIA
D’hooge Kevin (2024), Vraagarticulatie. Bevraging naar de nood aan AI-opleidingen bij Vlaamse kmo’s. VAIA
AI Workforce Consortium. (2025). ICT in Motion: The Next Wave of AI Integration Report 2025 ⇗
The AI Skill Shift. ⇗ (2026) Agoria
Cornelissen J. (2026) The State of Data & AI Literacy 2026 | 4th edition - Survey results from 500+ US and UK leaders. ⇗ DataCamp
Standaert T., Lecocq C., Andries P., Evens T. (2024) AI-Barometer: adoptie en gebruik van Artificiële Intelligentie bij Vlaamse bedrijven - situatie 2025 ⇗. Departement Economie, Wetenschap en Innovatie
ICT en e-commerce bij ondernemingen ⇗, Statbel, 2024
E., Chandar, B. en Chen, R. (2025) Canaries in the Coal Mine? Six Facts about the Recent Employment Effects of Artificial Intelligence ⇗. Digital Economy Stanford.
Frost Cruz, D. & Borremans, I. (2025) Wat 665 vragen ons leren over levenslang leren over AI in Vlaanderen. VAIA
De Wachter, L. (2025) GenAI in het hoger onderwijs: mogelijkheden en uitdagingen bij schrijfopdrachten. ⇗ Webinar bij VAIA
Gallacher, G. (2026) AI and Job Postings: From Destruction to Creation. Hiring Lab
Rousseau, A.J. (2025) MLOps, machine learning efficiënt ingezet. VAIA
De Vos, I. & Borremans I. (2026) Kwaliteitsvolle AI-opleidingen. Hoe en wat? VAIA
De Vos, I. (2026) Wat moeten studenten kennen om klaar te zijn voor de arbeidsmarkt? VAIA
AI persona's binnen overheden in Vlaanderen ⇗ (2025) UNESCO en Digitaal Vlaanderen
Autor D., Thompson N. (2025) Does Automation Replace Experts or Complement Expertise? The Answer is Yes. ⇗ MIT Economics
Verschillende krantenartikels:
- Decock, S. (30 juni 2026) AI wordt stilaan te duur, aantal vacatures voor IT'ers stijgt weer ⇗. De Standaard
- Thijskens, D. (17 juni 2026) Hoezo, slachtoffers van de AI-revolutie? ICT-vacatures stijgen met 45 procent. ⇗ De Morgen
- Verschakelen, J. (16 februari 2026) Doet AI de klassieke programmeur verdwijnen? “Software schrijven verschuift van ambacht naar industrieel proces ⇗” De Standaard
- Lelong, J. (21 januari 2026) Nog nooit zo achterop gevoeld als programmeur: hoe AI nu ook niet-kenners complexe apps en games laat bouwen. ⇗ De Morgen
Axel-Jan Rousseau
Dr. Axel-Jan Rousseau is AI-expert bij VAIA en postdoctoraal onderzoeker aan het Data Science Institute van de Universiteit Hasselt. Hij is gespecialiseerd in trustworthy computer vision, toegespitst op modelkalibratie: het waarborgen dat AI-systemen betrouwbare en statistisch onderbouwde voorspellingen leveren.
Momenteel is hij ook een van de coördinatoren voor de Data Science-trainingen bij FLAMES en ontwikkelt hij AI-gestuurde beslissingsondersteunende systemen voor biomedische beeldvorming en de diagnose van MS. Dr. Rousseau behaalde in 2024 zijn doctoraat in de AI en beschikt over masterdiploma's in zowel Artificiële Intelligentie als Industriële Wetenschappen.
Isabelle Borremans
Isabelle is géén expert in AI maar communiceert wel al vijf jaar over AI(-opleidingen) voor VAIA. Ze is dus wel thuis in de beste manieren om professionals enthousiast te maken voor AI-training.
Contacteer haar gerust met vragen over de beste manier om jouw AI-opleiding aan de man te brengen. Ze overvalt je graag met vragen als:
- Wie is je doelgroep? Kan dat specifieker?
- Hoe wil je die doelgroep bereiken? Waar volgt jouw doelgroep graag les?
- Welke AI-skills heeft je doelgroep nodig? Biedt jouw opleiding wel een antwoord op de noden van die doelgroep?
Isabelle ontfermt zich daarnaast over de strategie van VAIA wat betreft levenslang leren over AI: Hoe kunnen we Vlaamse professionals interesseren voor AI? Wat is er nodig om hen meer opleidingen te laten volgen? En hoe zorgen we voor meer opleidingen?
Technologie en digitalisering lopen als een rode draad doorheen Isabelles carrière. Eerder bouwde ze ervaring op bij RVO-Society met focus op digitalisering, chiptechnologie en elektriciteit in het onderwijs. Bij EnergyVille en InnoEnergy stond energie in als zijn vormen centraal.
Gerelateerde opleidingen
AI voor Beginners - ChatGPT en co slim en verantwoord inzetten in je dagelijkse werk
Opleiding - Antwerpen - Thomas More Hogeschool, Syntra AB